Worden woningen met een slecht energielabel onverkoopbaar in Spanje? Feiten en fabels

De afgelopen tijd verschijnen er steeds vaker berichten op social media en in de media over de nieuwe Europese regels rondom energielabels:

• "Vanaf 2030 mag je een woning met energielabel F of G niet meer verkopen."
• "Oude Spaanse woningen worden onverkoopbaar."
• "Je moet straks eerst duizenden euro's investeren voordat je jouw woning mag verkopen."

Het zijn berichten die veel onrust veroorzaken. Zeker onder mensen die al een woning in Spanje bezitten of overwegen er een te kopen. Maar kloppen deze berichten eigenlijk wel?

Het korte antwoord: nee.

Op dit moment bestaat er geen Spaanse wet die bepaalt dat een woning met energielabel F of G vanaf 2030 niet meer verkocht mag worden. Ook de Europese richtlijn schrijft zo'n verkoopverbod voor particuliere woningen niet voor. Dat betekent niet dat er niets verandert. Er verandert juist wél veel, maar anders dan vaak wordt gedacht.

Wat is een energielabel eigenlijk?

Bij verkoop of verhuur van een woning in Spanje is een Certificado de Eficiencia Energética (CEE) al jaren verplicht. Het certificaat geeft aan hoe energiezuinig een woning is, vergelijkbaar met de labels die we in Nederland kennen. Een woning krijgt een label van A (zeer zuinig) tot G (minst zuinig).

Dat certificaat blijft verplicht wanneer een woning wordt verkocht of verhuurd. De Europese regels leggen daarnaast meer nadruk op het tonen van het label in advertenties en tijdens het verkoopproces.

Waar komt de verwarring vandaan?

De Europese Unie wil dat de volledige woningvoorraad uiterlijk in 2050 klimaatneutraal wordt. Dat klinkt ambitieus en dat is het ook. Maar de Europese richtlijn laat veel ruimte aan de lidstaten om zelf te bepalen hoe zij dat doel willen bereiken. Ze schrijft geen algemeen verbod op de verkoop of verhuur van woningen met een laag energielabel voor.

Veel berichten op internet halen verschillende Europese doelstellingen en nationale plannen door elkaar. Daardoor ontstaat al snel het beeld dat miljoenen woningen binnenkort "verboden" zouden worden.

De Spaanse werkelijkheid

Wie regelmatig in Spanje rondrijdt, ziet direct waarom dit onderwerp genuanceerd ligt. Een groot deel van de bestaande woningen is gebouwd in een tijd waarin isolatie nauwelijks een rol speelde. Zeker aan de Costa Blanca en Costa Cálida hebben veel appartementen en villa's energielabel E, F of G.

Als Spanje morgen zou besluiten dat deze woningen niet meer verkocht of verhuurd mogen worden, zou dat een enorme impact hebben op de woningmarkt. Juist daarom verwachten veel deskundigen dat Spanje de energietransitie stap voor stap zal invoeren, met overgangsregelingen, stimuleringsmaatregelen en een geleidelijke aanscherping van de eisen, in plaats van een plotseling verbod.

Betekent dit dat je niets hoeft te doen?

Ook dat zou te kort door de bocht zijn. De trend is duidelijk. Nieuwe woningen worden steeds energiezuiniger gebouwd en kopers letten steeds vaker op zaken als:

• isolatie;
• zonnepanelen;
• warmtepompen;
• efficiënte airconditioning;
• dubbel glas;
• lagere energiekosten.

Een energiezuinige woning wordt daardoor waarschijnlijk aantrekkelijker op de markt. Maar dat betekent niet dat een oudere woning automatisch onverkoopbaar wordt. Locatie, onderhoud, uitzicht, buitenruimte en leefomgeving blijven voor veel kopers minstens zo belangrijk.

Mijn advies

Laat je niet leiden door sensationele koppen. Er zullen ongetwijfeld strengere eisen komen. Dat past bij de Europese klimaatdoelstellingen. Maar op dit moment is het simpelweg onjuist om te stellen dat woningen met een laag energielabel vanaf 2030 niet meer verkocht of verhuurd mogen worden in Spanje.

Wie een woning koopt, doet er wél verstandig aan om naar de energieprestatie te kijken. Niet uit angst voor een verkoopverbod, maar omdat een energiezuinige woning vaak comfortabeler is, lagere energiekosten heeft en op termijn aantrekkelijker kan zijn voor toekomstige kopers.

De realiteit is vaak minder spectaculair dan de krantenkop

Op internet lijkt het soms alsof de Spaanse woningmarkt de komende jaren volledig op zijn kop staat. De praktijk is meestal een stuk genuanceerder.

Spanje verandert. Dat is altijd zo geweest. Regels veranderen, belastingen veranderen en ook duurzaamheid krijgt een steeds grotere rol. Maar één ding is de afgelopen tientallen jaren hetzelfde gebleven: mensen kiezen niet voor Spanje vanwege een energielabel. Ze kiezen voor het klimaat, de levenskwaliteit en het gevoel dat ze hier ervaren. En juist daarom is het belangrijk om feiten van fabels te blijven onderscheiden.

Twijfel je over het energielabel van een woning die je op het oog hebt, of over wat verstandig is bij verkoop? Ik kijk graag met je mee en geef je een eerlijk advies.